Αναδρομική Θεραπεία: Το Ταξίδι στο Βάθος του Υποσυνειδήτου
Μια θεραπευτική προσέγγιση που γεννήθηκε μέσα από τα γραφεία ψυχιάτρων, όχι από θρησκευτικές προκαταλήψεις.
Εισαγωγή
Η Αναδρομική Θεραπεία (Regression Therapy) αποτελεί μια
συναρπαστική και συχνά παρεξηγημένη προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία. Σε αντίθεση
με ό,τι πιστεύουν πολλοί, η πρακτική αυτή δεν ξεκίνησε από θρησκευτικούς
κύκλους ή μεταφυσικές αναζητήσεις, αλλά γεννήθηκε μέσα από τα γραφεία έγκριτων
ψυχιάτρων και ψυχοθεραπευτών, οι οποίοι, κατά τη διάρκεια υπνωτικών συνεδριών,
ήρθαν αντιμέτωποι με ένα απρόσμενο φαινόμενο: οι υπνωτιζόμενοι άρχισαν να
διηγούνται ζωές σε άλλες εποχές (Weiss, 1988· Newton, 1994).
Το παρόν άρθρο επιχειρεί να παρουσιάσει την Αναδρομική
Θεραπεία ως μια σοβαρή μέθοδο προσέγγισης του βαθύ υποσυνείδητου νου,
εστιάζοντας στα θεραπευτικά της αποτελέσματα ανεξάρτητα από την τελική απάντηση
στο ερώτημα της ύπαρξης ή μη προηγούμενων ζωών.
1. Η Ιστορική Διαδρομή: Από τα Ιατρεία στα Best-Seller
1.1. Οι Πρωτοπόροι Ερευνητές
Η ιστορία της Αναδρομικής Θεραπείας ξεκινά πολύ πριν γίνει
γνωστή στο ευρύ κοινό. Ο πρώτος ερευνητής που δημοσίευσε συστηματικά ευρήματα
σχετικά με την ικανότητα των ανθρώπων να ανακαλούν εμπειρίες πέρα από την
τρέχουσα ζωή τους ήταν ο συνταγματάρχης Albert de Rochas. Το 1911, εξέδωσε το
βιβλίο του "Les Vies Succesives" (Οι Διαδοχικές Ζωές), μια κίνηση που
του κόστισε τη θέση του ως διευθυντή της École Polytechnique του Παρισιού, λόγω
της ενασχόλησής του με το "απόκρυφο" (Iverson, 1976).
Το 1937, η Αγγλίδα Joan Grant δημοσίευσε το βιβλίο της
"Ο Φτερωτός Φαραώ", όπου κατέγραφε με εντυπωσιακή λεπτομέρεια
αναμνήσεις από τη ζωή της ως ιέρεια στην αρχαία Αίγυπτο (Grant, 1937).
Ακολούθησαν πολλά ακόμη βιβλία με μνήμες από διαφορετικές εποχές και τόπους.
Τη δεκαετία του 1950, ο Sir Alexander Cannon, διακεκριμένος
Άγγλος ψυχίατρος, δημοσίευσε το έργο του "The Power Within" (1953),
όπου κατέγραφε μαρτυρίες από εκατοντάδες αναδρομές ασθενών του, οι οποίοι στην
προσπάθεια να εντοπίσουν τη ρίζα των προβλημάτων τους ανέσυραν υλικό από
προηγούμενες υπάρξεις (Cannon, 1953).
1.2. Η Έκρηξη του Ενδιαφέροντος
Η δεκαετία του 1950 έφερε και την πρώτη μεγάλη δημοσιότητα
με το βιβλίο "The Search for Bridey Murphy" του Morey Bernstein
(1956), που έγινε διεθνές best-seller και έφερε την ιδέα των αναδρομών σε
προηγούμενες ζωές στο ευρύ κοινό (Iverson, 1976).
2. Οι Σύγχρονοι Πρωτεργάτες: Weiss, Newton και Tomlinson
2.1. Brian Weiss: Ο Σκεπτικιστής Ψυχίατρος που Άλλαξε Γνώμη
Ο Brian Weiss, ψυχίατρος με σπουδές από το Πανεπιστήμιο
Columbia και το Yale, αποτελεί ίσως την πιο εμβληματική μορφή στον χώρο της
Αναδρομικής Θεραπείας. Αρχικά ένθερμος σκεπτικιστής, χωρίς καμία θρησκευτική ή
μεταφυσική προδιάθεση, ο Weiss ήρθε αντιμέτωπος με το απρόσμενο όταν μια
ασθενής του, η "Κάθριν", άρχισε υπό ύπνωση να περιγράφει με
λεπτομέρεια προηγούμενες ζωές και μάλιστα να μεταφέρει μηνύματα από
"μεταξύ των ζωών" καταστάσεις (Weiss, 1988). Ο ίδιος ο Weiss
περιγράφει: "Ο αρχικός σκεπτικισμός μου είχε τη ρίζα του στην έλλειψη
επιστημονικών στοιχείων και στην επαγγελματική μου αξιοπιστία. Άρχισα να
πιστεύω στην μετενσάρκωση και στις προηγούμενες ζωές όχι λόγω των θρησκευτικών
μου πεποιθήσεων, αλλά λόγω των ιατρικών δεδομένων που προέκυπταν από τη δουλειά
μου" (Weiss, 1988, σ. 23). Σε μια σειρά βιβλίων που έγιναν διεθνή
best-seller, ο Weiss παρουσίασε τις εμπειρίες του και πρότεινε την ύπνωση ως
μέσο αντιμετώπισης φοβιών και ψυχολογικών προβλημάτων με ρίζες σε εμπειρίες
προηγούμενων ζωών (Weiss, 1988).
2.2. Michael Newton: Η Χαρτογράφηση του Ενδιάμεσου Χώρου
Ο Michael Newton, διδάκτωρ ψυχολογίας και πιστοποιημένος
υπνοθεραπευτής, αφιέρωσε πάνω από 30 χρόνια στην έρευνα και κατέγραψε τις
εμπειρίες περισσότερων από 7.000 ασθενών του (Newton, 1994). Μέσα από αυτή την
τεράστια συλλογή δεδομένων, ανέπτυξε την τεχνική Life Between Lives (LBL) , που
επιτρέπει στους θεραπευόμενους να έχουν πρόσβαση όχι μόνο σε προηγούμενες ζωές
αλλά και στην κατάσταση της ψυχής στο διάστημα μεταξύ των ενσαρκώσεων (Newton,
1994). Το έργο του Newton, που αποτυπώθηκε στα βιβλία "Journey of
Souls" και "Destiny of Souls", βασίζεται στην παρατήρηση ότι
"οι αναμνήσεις της μετά θάνατον ζωής μπορούν να ανασυρθούν γιατί η
πνευματική πληροφορία και σοφία υπάρχει βαθιά στο μυαλό κάθε ανθρώπου"
(Newton, 2000, σ. 15). Το Michael Newton Institute συνεχίζει σήμερα το έργο
του, εκπαιδεύοντας θεραπευτές παγκοσμίως (Michael Newton Institute, χ.χ.).
2.3. Andy Tomlinson: Η Συστηματική Προσέγγιση και η Γεφύρωση
με την Κλινική Πράξη
Σημαντική υπήρξε και η συμβολή του Andy Tomlinson,
ψυχοθεραπευτή και ιδρυτή της Ακαδημίας Αναδρομών Προηγούμενων Ζωών (Past Life
Regression Academy). Ως ιδρυτικό μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Θεραπείας
Αναδρομών (EARTh), ο Tomlinson εστίασε το έργο του στη δημιουργία μιας
συστηματικής και δομημένης προσέγγισης για την κλινική πρακτική (Tomlinson,
2011). Στο πρώτο του βιβλίο, "Healing the Eternal Soul: Insights from Past
Life and Spiritual Regression" (2005), παρουσίασε λεπτομερείς τεχνικές που
γεφυρώνουν την αναδρομική θεραπεία με τη σύγχρονη δυτική ψυχοθεραπεία και την
έρευνα πάνω στο τραύμα, προσφέροντας ένα πρακτικό εγχειρίδιο τόσο για
θεραπευτές όσο και για το ευρύ κοινό (Tomlinson, 2005). Το έργο του συνεχίστηκε
με το βιβλίο "Transforming the Eternal Soul: Further Insights from
Regression Therapy" (2011), όπου, με τη συμβολή γιατρών και ψυχολόγων,
εμβάθυνε σε εξειδικευμένα θέματα όπως η θεραπεία του πνευματικού εσωτερικού
παιδιού (spiritual inner child regression) και η διαχείριση δύσκολων περιστατικών
(Tomlinson, 2011). Ο Tomlinson υπογραμμίζει ότι "η αναδρομική θεραπεία
προσφέρει ένα μονοπάτι για να θεραπεύσουμε όχι μόνο τα συμπτώματα αλλά και τις
βαθύτερες ρίζες του ψυχικού πόνου, επιτρέποντας στην ψυχή να απελευθερωθεί από
παλιά φορτία" (Tomlinson, 2011, σ. 42).
2.4. Άλλοι Σημαντικοί Ερευνητές
Σημαντική υπήρξε και η συμβολή της Gina Cerminara, η οποία
συνέταξε περίληψη των δοξασιών για τη μετενσάρκωση από τις χιλιάδες συνεδρίες
του γνωστού Αμερικανού θεραπευτή Edgar Cayce (Cerminara, 1950). Από τη Σουηδία,
ο Dr. John Bjorkehm, από τη Σοβιετική Ένωση η Δρ. Βαρβάρα Ιβάνοβα και από την
Αμερική ο Ron Hubbard κατέγραψαν ανάλογα ευρήματα (Iverson, 1976).
3. Τα Πεδία Εφαρμογής της Αναδρομικής Θεραπείας
Η Αναδρομική Θεραπεία περιλαμβάνει διαφορετικές προσεγγίσεις
ανάλογα με το χρονικό βάθος στο οποίο εστιάζει (Tomlinson, 2011).
3.1. Το Εσωτερικό Παιδί (Inner Child)
Η εργασία με το Εσωτερικό Παιδί εστιάζει σε τραυματικές
εμπειρίες της παιδικής ηλικίας που έχουν απωθηθεί και συνεχίζουν να επηρεάζουν
την ενήλικη ζωή. Μέσω της αναβίωσης και επεξεργασίας αυτών των εμπειριών, ο
θεραπευόμενος μπορεί να θεραπεύσει παλιές πληγές (Tomlinson, 2011).
3.2. Η Προγεννητική Περίοδος
Η αναδρομή στην προγεννητική περίοδο επιτρέπει την πρόσβαση
σε εμπειρίες και συναισθήματα που βιώθηκαν κατά την κύηση, ακόμα και σε
τραυματικές εμπειρίες της μητέρας που επηρέασαν το έμβρυο. Έρευνες δείχνουν ότι
ακόμα και μονοκύτταροι οργανισμοί έχουν την ικανότητα να αντιδρούν σε βλαπτικά
ερεθίσματα, υποδηλώνοντας ότι η "μνήμη" σε πρωτογενές επίπεδο υπάρχει
πολύ πριν την ανάπτυξη του εγκεφάλου (Βάθης, 2024).
3.3. Προγονική Θεραπεία
Η Προγονική Θεραπεία βασίζεται στην ιδέα ότι τραυματικές
εμπειρίες προγόνων μπορεί να μεταφέρονται μέσω του οικογενειακού συστήματος και
να επηρεάζουν τις επόμενες γενιές. Μέσω της αναδρομής, ο θεραπευόμενος μπορεί
να εντοπίσει και να "θεραπεύσει" αυτά τα διαγενεακά τραύματα
(Tomlinson, 2005).
3.4. Αναδρομές Ζωής (Past Life Regression)
Οι αναδρομές σε προηγούμενες ζωές αποτελούν το πιο γνωστό
και συνάμα αμφιλεγόμενο πεδίο. Σύμφωνα με τους υποστηρικτές, πολλά θέματα
ψυχικής υγείας -όπως φοβίες, κρίσεις πανικού, αλλεργίες, επαναλαμβανόμενοι
εφιάλτες και ανεξήγητοι πόνοι- μπορεί να έχουν τις ρίζες τους σε τραυματικές
εμπειρίες προηγούμενων υπάρξεων (Weiss, 1988· Newton, 1994).
4. Η Θεραπευτική Διαδικασία: Από το Υποσυνείδητο στη
Συνειδητή Αλλαγή
4.1. Το Υποσυνείδητο ως Πηγή Αναμνήσεων
Η Αναδρομική Θεραπεία λειτουργεί στο επίπεδο του βαθέος
υποσυνειδήτου. Σε κατάσταση ύπνωσης ή ήπιας τροποποιημένης συνείδησης, ο
θεραπευόμενος αποκτά πρόσβαση σε υλικό που δεν είναι διαθέσιμο στη συνειδητή
σκέψη (Weiss, 1988). Η διαδικασία αυτή επιτρέπει την **ανάκληση, αναβίωση και
επεξεργασία** καταστάσεων που υπήρξαν τραυματικές και συνεχίζουν να επηρεάζουν
την καθημερινή λειτουργικότητα του ατόμου (Tomlinson, 2011).
4.2. Η Μετάλλαξη των Αναμνήσεων: Από τον Freud στην
Αναδρομική
Εδώ βρίσκεται ένα από τα πιο ενδιαφέροντα σημεία της
θεραπευτικής διαδικασίας. Ακόμα κι αν κάποιος δεν αποδεχτεί την ύπαρξη
προηγούμενων ζωών, οι αναμνήσεις που αναδύονται κατά την αναδρομή μπορεί να
είναι μεταλλαγμένες μορφές πραγματικών βιωμάτων από την πρώιμη παιδική ηλικία ή
ακόμα και από την προγεννητική περίοδο - εποχές για τις οποίες δεν υπάρχει
συνειδητή μνήμη (Βάθης, 2024).
Η έννοια της μετάλλαξης των αναμνήσεων συνάδει με τα
ευρήματα του Sigmund Freud για τα όνειρα. Ο Freud θεωρούσε τα όνειρα ως τη "βασιλική
οδό προς το ασυνείδητο" και πίστευε ότι μέσω της ονειρικής επεξεργασίας,
ασυνείδητες επιθυμίες και τραυματικές εμπειρίες μετασχηματίζονται σε συμβολικές
μορφές (Freud, 1900). Κατά ανάλογο τρόπο, το υλικό που αναδύεται στις αναδρομές
μπορεί να είναι μια συμβολική ή μεταλλαγμένη έκφραση βαθιά απωθημένων βιωμάτων
(Βάθης, 2024).
4.3. Συνδυαστικές Θεραπευτικές Προσεγγίσεις
Ο έμπειρος ψυχοθεραπευτής μπορεί να αξιοποιήσει το υλικό που
αναδύεται στην αναδρομή μέσω συνδυασμού με άλλες τεχνικές (Tomlinson, 2011):
- Εργασία με Καταστάσεις του Εγώ (Ego States): Η αναγνώριση
και θεραπευτική επεξεργασία διαφορετικών καταστάσεων του εγώ που σχετίζονται με
τραυματικά βιώματα (Tomlinson, 2005).
- EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing): Η
μέθοδος της Francine Shapiro, που χρησιμοποιεί αμφίπλευρη διέγερση για την
επανεπεξεργασία τραυματικών αναμνήσεων, έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα
αποτελεσματική στη θεραπεία του μετατραυματικού στρες (Shapiro, 1989). Η EMDR
επιτρέπει την απευαισθητοποίηση και επανεπεξεργασία των μνημών, ώστε να χάσουν
την αρνητική συναισθηματική τους φόρτιση (Shapiro, 1989).
- Συμβολοδράμα (Catathymic Imaginative Psychotherapy): Μέσω
της καθοδηγούμενης φαντασίας, ο θεραπευόμενος εξερευνά συμβολικές εικόνες και
καταστάσεις που αναδύονται από το υποσυνείδητο (Tomlinson, 2011).
5. Το Ζήτημα της Επιστημονικής Τεκμηρίωσης
5.1. Η Έλλειψη Αποδεικτικών Στοιχείων
Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι, παρά τις εντυπωσιακές
μαρτυρίες και τα θεραπευτικά αποτελέσματα, δεν υπάρχουν επιστημονικά δεδομένα
που να αποδεικνύουν ή να διαψεύδουν την ύπαρξη προηγούμενων ζωών. Η κλασική
ψυχιατρική έχει απορρίψει την υπόθεση της μετενσάρκωσης, επισημαίνοντας ότι
εναλλακτικές εξηγήσεις -όπως η κρυπτομνησία, η παραπληροφόρηση ή η επίδραση του
θεραπευτή- μπορούν να ερμηνεύσουν τα φαινόμενα (Βάθης, 2024).
Όπως σημειώνει ο ψυχίατρος Αριστοτέλης Βάθης, "έχουμε
έμφυτη γνώση και έμφυτο νοητικό περιεχόμενο... ο εγκέφαλός μας έχει σχεδιασμό
ώστε να εκφράζει συγκεκριμένα πνευματικά χαρακτηριστικά, και κάποια
συγκεκριμένα έμφυτη γνώση" (Βάθης, 2024). Χαρακτηριστικό παράδειγμα
αποτελεί ο φόβος για τα φίδια, ο οποίος ήταν έντονος στους προγόνους μας στην
αφρικανική σαβάνα και μπορεί να έχει περάσει στα γονίδιά μας, χωρίς να
χρειάζεται κάποιος να έχει βιώσει δάγκωμα από φίδι σε προηγούμενη ζωή (Βάθης,
2024).
5.2. Η Θεραπευτική Αξία Ανεξάρτητα από την Αλήθεια
Παρά την απουσία επιστημονικής τεκμηρίωσης για την ύπαρξη
προηγούμενων ζωών, η Αναδρομική Θεραπεία έχει αναγνωρισμένα θεραπευτικά
αποτελέσματα. Χιλιάδες άνθρωποι αναφέρουν σημαντική βελτίωση ή και πλήρη
θεραπεία από χρόνια προβλήματα μετά από λίγες συνεδρίες αναδρομής (Weiss, 1988·
Newton, 1994· Tomlinson, 2011).
Αυτό μπορεί να εξηγηθεί ανεξάρτητα από την
"αλήθεια" του περιεχομένου των αναμνήσεων. Εφόσον οι θεραπευόμενοι
βιώνουν έντονα συναισθήματα, ανασύρουν λανθάνουσες μνήμες και επεξεργάζονται
τραυματικό υλικό μέσω μιας συμβολικής ή μεταλλαγμένης μορφής, η θεραπευτική
διαδικασία μπορεί να επιφέρει κάθαρση και μακροπρόθεσμη αλλαγή στη στάση ζωής
(Tomlinson, 2011· Βάθης, 2024).
6. Κριτική και Απαντήσεις
Η Αναδρομική Θεραπεία δέχεται κριτική από την ακαδημαϊκή
κοινότητα για διάφορους λόγους:
1. Έλλειψη ελέγχου μεταβλητών: Δεν υπάρχει τρόπος να
επαληθευτεί η ακρίβεια των αναδρομών (Βάθης, 2024).
2. Κίνδυνος ψευδών αναμνήσεων: Η υποβλητικότητα της ύπνωσης
μπορεί να οδηγήσει στη δημιουργία αναμνήσεων που δεν αντιστοιχούν σε πραγματικά
γεγονότα (Βάθης, 2024).
3. Αποφυγή τρέχοντος τραύματος: Υπάρχει κίνδυνος η εστίαση
σε προηγούμενες ζωές να λειτουργήσει ως άμυνα απέναντι στην αντιμετώπιση
πραγματικών τραυμάτων της τρέχουσας ζωής (Tomlinson, 2011).
Ωστόσο, οι υποστηρικτές απαντούν ότι η θεραπευτική αξία της
μεθόδου δεν εξαρτάται από την ιστορική ακρίβεια των αναμνήσεων, αλλά από τη
συναισθηματική επεξεργασία και την ενσωμάτωση του υλικού στην προσωπική αφήγηση
του θεραπευόμενου (Tomlinson, 2011· Weiss, 1988).
Συμπεράσματα
Η Αναδρομική Θεραπεία αποτελεί ένα συναρπαστικό πεδίο που
βρίσκεται στο σταυροδρόμι ψυχοθεραπείας, πνευματικότητας και διερεύνησης της
ανθρώπινης συνείδησης. Γεννημένη μέσα από τα γραφεία έγκριτων ψυχιάτρων και
ψυχοθεραπευτών, δεν προήλθε από θρησκευτικές προκαταλήψεις αλλά από την
εμπειρική παρατήρηση φαινομένων κατά την υπνωτική διαδικασία (Weiss, 1988·
Newton, 1994).
Η αξία της δεν έγκειται απαραίτητα στην απόδειξη της
μετενσάρκωσης, αλλά στη δυνατότητά της να προσφέρει πρόσβαση σε βαθιά στρώματα
του ψυχισμού, να ανασύρει μεταλλαγμένες μνήμες από την προλεκτική περίοδο και
να επιτρέψει τη θεραπευτική επεξεργασία τραυματικού υλικού (Tomlinson, 2011·
Βάθης, 2024). Η σύνδεση με την EMDR, το Συμβολοδράμα και την εργασία με
Καταστάσεις του Εγώ ενισχύει τη θεραπευτική της αποτελεσματικότητα (Shapiro,
1989· Tomlinson, 2011).
Όπως συμβαίνει με πολλές ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις, η
απόδειξη της αποτελεσματικότητας δεν ταυτίζεται αναγκαία με την απόδειξη της
θεωρητικής βάσης. Ανεξάρτητα από το αν οι αναμνήσεις που αναδύονται
αντιστοιχούν σε πραγματικές προηγούμενες ζωές, σε συμβολικές εκφράσεις του
ασυνειδήτου ή σε μεταλλαγμένες μνήμες της πρώιμης παιδικής ηλικίας, η
θεραπευτική κάθαρση και η ψυχική ανακούφιση που βιώνουν χιλιάδες άνθρωποι
αποτελούν ένα φαινόμενο που αξίζει περαιτέρω διερεύνησης.
Βιβλιογραφία
Cannon, A.
(1953). The power within.
Cerminara,
G. (1950). Many mansions: The Edgar Cayce story.
Freud, S. (1900). Die Traumdeutung [Η ερμηνεία των ονείρων].
Grant, J. (1937). Ο φτερωτός φαραώ.
Iverson, J.
(1976). More lives than one.
Michael
Newton Institute Reawaken to your immortal identity.
https://www.newtoninstitute.org/
Newton, M.
(1994). Journey of souls: Case studies of life between lives. Llewellyn
Publications.
Newton, M.
(2000). Destiny of souls: New case studies of life between lives. Llewellyn
Publications.
Shapiro, F.
(1989). Eye movement desensitization: A new treatment for post-traumatic stress
disorder. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 20(3),
211-217.
Tomlinson,
A. (2005). Healing the eternal soul: Insights from past life and spiritual
regression. From the Heart Press.
Tomlinson,
A. (2011). Transforming the eternal soul: Further insights from regression
therapy. From the Heart Press.
Weiss, B.
(1988). Many lives, many masters. Simon & Schuster.
Βάθης, Α. (2024). Regression therapy, τι είναι; https://www.therapia.gr/regression-therapy-ti-einai/
Το άρθρο αυτό δημοσιεύεται για εκπαιδευτικούς και
ενημερωτικούς σκοπούς και δεν υποκαθιστά την εξατομικευμένη ψυχοθεραπευτική
υποστήριξη.
Spyros Kapnias Ψυχοθεραπευτής (Υπερπροσωπικής Προσέγγισης - μέλος του ΕUROTAS) Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας (Transactional Analysis προσέγγιση - Μέλος της Ελληνικής Εταιρείας Συμβουλευτικής) - Βιοθυμικη Ψυχοθεραπεία - EMDR - Emotions Focused Therapy - Focusing Oriented Psychotherapy - Body Focused Psychotherapy Gestalt - Family Constellation Certification - Compementary Medical Hypnotherapist - Hypnosis & Gestalt Certification - Certified Past Lives Regression Therapist - Spirit and Energy Release Certification - Inner Child Certification - Certified Life Between Lives Regression Therapist / Master & Trainer in Hypnotherapy / Certified “Swan” Hypnotherapy / Master NLP - Coaching - Time Line Therapy / Certified Energy Psychology Certification - Master in Acupressure & EFT / Certified Master Ho'oponopono / Reiki Master / Advance Breathwork & Pranayama Trainer / Senion Yoga Teacher and Trainer / Healing Code Certification, Yoga Nidra Senior Teacher, Lucid Dreaming Certification

Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου